Έκθεση Αναφοράς της ΕΕΔΑ για τα δικαιώματα των Ρομά στην Ελλάδα

Η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) δίνει σήμερα στη δημοσιότητα Έκθεση Αναφοράς για τα δικαιώματα των Ρομά στην Ελλάδα.

Η Έκθεση Αναφοράς της Εθνικής Επιτροπής αποτελεί την πρώτη προσπάθεια συνολικής καταγραφής των προβλημάτων και προκλήσεων που αντιμετωπίζουν οι κοινότητες Ρομά στη χώρα μας και η σύνταξή της έγινε ύστερα από εκτεταμένη διαβούλευση με τις κοινότητες των Ρομά, σειρά επισκέψεων αντιπροσωπείας της ΕΕΔΑ σε καταυλισμούς, καθώς και ακρόαση φορέων και προσώπων για ζητήματα που αφορούν τις κοινότητες των Ρομά, η οποία πραγματοποιήθηκε στα γραφεία της ΕΕΔΑ τον Ιούνιο του 2026.

Η Έκθεση αποτελεί μια ολοκληρωμένη αποτίμηση της κοινωνικής, οικονομικής και θεσμικής κατάστασης των Ρομά, με στόχο την ενίσχυση της προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της κοινωνικής ένταξης και της θεσμικής λογοδοσίας. Βασιζόμενη στις προηγούμενες παρεμβάσεις της ΕΕΔΑ, στα διεθνή και ευρωπαϊκά πρότυπα προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καθώς και σε σύγχρονα ερευνητικά και στατιστικά δεδομένα, η Έκθεση προτείνει ένα συνεκτικό πλαίσιο δημόσιας πολιτικής με μετρήσιμους στόχους και δείκτες παρακολούθησης.

Η Έκθεση οργανώνεται γύρω από έξι αλληλένδετες θεματικές προτεραιότητες: στέγαση, εργασία, υγεία, εκπαίδευση, διατομεακή πολιτική (intersectionality) και αντιμετώπιση του αντιτσιγγανισμού και της αστυνομικής βίας.

Στον τομέα της στέγασης, η ΕΕΔΑ αναδεικνύει την ανάγκη μετάβασης από αποσπασματικές παρεμβάσεις σε μια ολοκληρωμένη εθνική πολιτική κοινωνικής στέγασης, με διασφάλιση πρόσβασης σε βασικές υποδομές, προστασία από αναγκαστικές εξώσεις χωρίς κατάλληλη εναλλακτική λύση και σταδιακή εξάλειψη των συνθηκών κοινωνικού αποκλεισμού.

Στον τομέα της εργασίας, επισημαίνει τα υψηλά ποσοστά ανεργίας και άτυπης απασχόλησης των Ρομά και εισηγείται στοχευμένες πολιτικές επαγγελματικής κατάρτισης, ενίσχυσης της επιχειρηματικότητας, δημιουργίας κινήτρων για την απασχόληση και ενδυνάμωσης των γυναικών και των νέων.

Στον τομέα της υγείας, η Έκθεση υπογραμμίζει τις σημαντικές ανισότητες στην πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας και προτείνει την ενίσχυση της πρωτοβάθμιας φροντίδας, τη λειτουργία κινητών μονάδων υγείας, τη θεσμοθέτηση διαμεσολαβητών υγείας Ρομά, την ανάπτυξη δράσεων πρόληψης και την εκπαίδευση των επαγγελματιών υγείας στη διαπολιτισμική επάρκεια.

 

Στον τομέα της εκπαίδευσης, η ΕΕΔΑ αντιμετωπίζει την εκπαίδευση ως βασικό μηχανισμό άρσης του διαγενεακού αποκλεισμού και προτείνει την καθολική συμμετοχή στην προσχολική αγωγή, την πρόληψη της σχολικής διαρροής, την εξάλειψη κάθε μορφής σχολικού διαχωρισμού, την ενίσχυση των σχολικών διαμεσολαβητών, τη διαπολιτισμική επιμόρφωση των εκπαιδευτικών και τη σύνδεση της εκπαίδευσης με την επαγγελματική κατάρτιση και την απασχόληση.

Η Έκθεση αναδεικνύει, επίσης, τη σημασία της διατομεακής προσέγγισης, επισημαίνοντας ότι οι γυναίκες, τα παιδιά, οι νέοι και τα άτομα με αναπηρία Ρομά βιώνουν πολλαπλές και αλληλένδετες μορφές αποκλεισμού, γεγονός που απαιτεί συντονισμένες δημόσιες πολιτικές και ειδικούς μηχανισμούς παρακολούθησης.

Τέλος, ο αντιτσιγγανισμός και η αστυνομική βία αναγνωρίζονται ως διαρθρωτικά προβλήματα που υπονομεύουν την ισότητα και την εμπιστοσύνη προς τους δημόσιους θεσμούς. Η ΕΕΔΑ προτείνει την ενίσχυση των μηχανισμών λογοδοσίας, την εκπαίδευση των αρμόδιων αρχών και τη συστηματική παρακολούθηση των σχετικών περιστατικών.

 

Διαβάστε την Έκθεση Αναφοράς για τα δικαιώματα των Ρομά στην Ελλάδα εδώ

 

Η επίσημη παρουσίαση της Έκθεσης θα πραγματοποιηθεί το προσεχές διάστημα σε ανοιχτή εκδήλωση στην Αθήνα.